Uwaga, otwiera nowe okno. PDFDrukujEmail

Gerhard Zecha

Utopie w etyce. Opinie potoczne, koncepcje naukowe, założenia meta-naukowe

  • język publikacji: angielski


Streszczenie

Można wyróżnić dwa rodzaje utopii: negatywną i pozytywną. Pierwsza jest nazywana „dystopią” jako bezład zarówno w ramach myślenia etycznego jak i rzeczywistości moralnej. „Moralne jest naprawdę to, co ktoś uważa za moralne” mówi dzisiaj młody student i wyraża w ten sposób etyczny relatywizm, znany już w starożytnej filozofii greckiej. Współczesne potoczne spojrzenia a nawet koncepcje naukowe wspierają tę teorię wieloma argumentami, takimi jak: historyzm, dychotomia fakt – wartość, wnioski płynące z antropologii kulturowej, sceptyczna wizja ludzkiego życia, niemożność obiektywnego poznania etycznego, opinia większości i trendy, moralna prywatność, cnoty moralne. W artykule zostały opisane i ocenione wszystkie wymienione argumenty.

Druga jest nazywana „utopią”, jako idealna wspólnota, z doskonałym systemem społęczno-moralnym. Aby ustalić, czym jest utopia w etyce, proponuje się nowe spojrzenie na niektóre założenia metanaukowe. To pozwala wymienić konieczne antropologiczne wyjaśnienia, łącznie z komentarzem dotyczącym ludzkiej godności. Wartości moralne powinny być wówczas rozumiane jako część rzeczywistości (nie fikcji), która może być opisywana i racjonalnie dyskutowana. Z tej koncepcji wynikają konsekwencje etyczne zarówno dla myślenia politycznego i edukacyjnego, jak i dla praktykowania moralności we współczesnych społeczeństwach.